Kryminologia w nowoczesnym ujęciu
Pomyśl o banku, w którym na rachunku pojawia się seria nietypowych transakcji, albo o sklepie, gdzie regularnie występują braki magazynowe w podobnych okolicznościach. W obu przypadkach trzeba połączyć informacje, dostrzec powtarzalny schemat i ocenić ryzyko. Dopiero na tej podstawie można określić, jakie działania pomogą ograniczyć kolejne nieprawidłowości.
Kryminologia bada przestępczość z kilku perspektyw. Program w Wyższej Szkole Kształcenia Zawodowego obejmuje m.in. teorie kryminologiczne, naukę o przestępstwie, profilowanie kryminalne, metodologię badań społecznych oraz politykę kryminalną i zapobieganie przestępczości. Taka baza przydaje się również przy analizowaniu nadużyć występujących w działalności przedsiębiorstw. Jednym z obszarów, z którym możesz spotkać się w sektorze prywatnym, jest compliance.
Compliance od kuchni – gdzie przydaje się myślenie kryminologiczne?
Compliance odpowiada za zgodność działalności firmy z przepisami, regulacjami wewnętrznymi oraz wymaganiami obowiązującymi w danej branży. Zakres zadań zależy od organizacji i może obejmować m.in. tworzenie procedur, ocenę ryzyka, analizowanie zgłoszeń o naruszeniach czy działania związane ze szkoleniem pracowników.
W sektorze finansowym część działań związanych ze zgodnością dotyczy również przeciwdziałania przestępczości finansowej. Instytucje analizują ryzyko związane z klientami i transakcjami, weryfikują określone informacje oraz sprawdzają sytuacje odbiegające od typowego schematu.
W tym obszarze przydaje się wiedza kryminologiczna, ponieważ pomaga rozumieć mechanizmy nadużyć, analizować zachowania i dostrzegać powtarzające się zależności. Trzeba ją jednak uzupełnić znajomością regulacji, procedur i zasad obowiązujących w konkretnej branży.

Gdzie poza służbami przydaje się wiedza z kryminologii?
W sektorze prywatnym warto zwrócić uwagę na obszary, w których firma chroni się przed oszustwami, stratami i innymi nieprawidłowościami:
- banki, fintechy i firmy płatnicze — zespoły AML/KYC zajmujące się przeciwdziałaniem praniu pieniędzy i weryfikacją klientów, a także zespoły ds. oszustw (fraud), monitorowania transakcji (transaction monitoring) i przestępczości finansowej (financial crime);
- firmy ubezpieczeniowe — analiza podejrzanych roszczeń i nadużyć;
- sieci handlowe — ochrona przed stratami i bezpieczeństwo;
- większe przedsiębiorstwa — bezpieczeństwo wewnętrzne i wyjaśnianie nieprawidłowości;
- firmy doradcze — obszary związane z analizą ryzyka, due diligence czy wewnętrznymi postępowaniami wyjaśniającymi.
Nazwy stanowisk i zakres odpowiedzialności różnią się w zależności od branży oraz pracodawcy. Wspólnym elementem pozostaje umiejętność porządkowania informacji, dostrzegania zależności i analizowania sytuacji, w których pojawia się ryzyko nadużycia.
Takie umiejętności możesz rozwijać na studiach z kryminologii w Wyższej Szkole Kształcenia Zawodowego. Jeśli po licencjacie zechcesz kontynuować rozwój w tym obszarze, czekają na Ciebie studia magisterskie z kryminologii z elementami kryminalistyki.
Szczegóły studiów znajdziesz na stronie wskz.pl.
