Polska znalazła się w ścisłej europejskiej czołówce pod względem pewności finansowej. Z najnowszego badania Raisin Financial Confidence Index wynika, że wyprzedzamy takie potęgi jak Francja, Włochy czy Wielka Brytania. Zajmujemy wysokie, czwarte miejsce na kontynencie. Diabeł tkwi jednak w szczegółach – za świetnym wynikiem kryje się zaskakujący niuans, który brutalnie obnaża stan naszych portfeli.
Polak potrafi (zarządzać kryzysem)
W skali od 0 do 100 punktów Polacy ocenili swoją pewność finansową na 48,02 pkt. Wyższy poziom optymizmu i kontroli zadeklarowali jedynie mieszkańcy Holandii (lider zestawienia z wynikiem 55,28 pkt), Hiszpanii oraz Niemiec. Na szarym końcu wylądowała Irlandia (41,09 pkt).
Skąd u nas tak wysokie poczucie sprawczości? Eksperci wskazują, że paradoksalnie pomogła nam w tym... niedawna wysoka inflacja. Drożyzna zmusiła nas do ściślejszej kontroli domowych budżetów.
– Po okresie wysokiej inflacji gospodarstwa domowe w większym stopniu koncentrują się na kontroli wydatków i bieżącym zarządzaniu budżetem. W połączeniu z relatywnie dobrą sytuacją na rynku pracy przekłada się to na wyższe poczucie sprawczości finansowej – komentuje Michał Piątek, dyrektor generalny Raisin w Polsce.
Pomaga nam również technologia. Jesteśmy jednym z najbardziej cyfrowych narodów w Europie, jeśli chodzi o bankowość. Aplikacje w telefonach, ułatwione monitorowanie subskrypcji i szybkie płatności dają nam złudzenie, że w pełni panujemy nad sytuacją.
Królowie codzienności, niewolnicy niespodzianek
Gdy jednak przyjrzymy się strukturze odpowiedzi, czar częściowo pryska. Aż 42,60% Polaków znajduje się w bezpiecznej, ale dość chwiejnej strefie „średniej pewności” (41–60 pkt).
Najbardziej alarmujący jest jednak inny wskaźnik. Zaledwie 1,70% Polaków deklaruje najwyższy poziom pewności finansowej (81–100 pkt). To absolutnie najniższy wynik spośród wszystkich 11 badanych krajów. Dla porównania, w Holandii ten finansowy "olimp" osiąga 8% obywateli, a w Niemczech ponad 5%.
Finansowy szczyt (81-100 pkt) – procent obywateli:
│ Holandia │ 8,00% │
│ USA │ 6,10% │
│ Niemcy │ 5,40% │
│ Polska │ 1,70% │ - Najmniej w badaniu
Co to oznacza w praktyce? Jesteśmy mistrzami w dociąganiu od pierwszego do pierwszego. Wiemy, ile wydajemy na zakupy, potrafimy polować na promocje i planować bieżące rachunki. Jednak brakuje nam trwałego bezpieczeństwa – tzw. poduszki finansowej.
– Dobrze zarządzamy codziennym budżetem, ale nasza sytuacja jest mniej odporna na nieprzewidziane zdarzenia, takie jak nagły wydatek czy spadek dochodów – dodaje Michał Piątek. Wystarczy awaria samochodu, kosztowne leczenie zębów czy awaria lodówki, by nasza finansowa pewność legła w gruzach. Co gorsza, niemal co piąty Polak (19%) znajduje się na dnie skali, nie mając żadnej kontroli nad pieniędzmi.
Polki na podium, seniorzy z problemami
Badanie Raisin przynosi niezwykle ciekawe wnioski demograficzne. Choć w kraju to mężczyźni deklarują wyższą pewność finansową niż kobiety, to na tle Europy polskie kobiety są absolutnymi liderkami. Zajmują wysokie, trzecie miejsce na podium – tuż za Holenderkami i Niemkami.
Zupełnie inaczej niż na Zachodzie wygląda u nas kwestia wieku. W krajach takich jak Austria czy Niemcy, pewność finansowa rośnie wraz z wiekiem. Starsze pokolenia przez dekady budowały tam kapitał w stabilnym systemie i dziś mogą liczyć na przewidywalne emerytury.
W Polsce jest dokładnie na odwrót – pewność finansowa drastycznie maleje wraz z wiekiem:
- 18–34 lata: 50,39 pkt (młodzi Polacy praktycznie dogonili rówieśników z bogatej Holandii!)
- 35–49 lat: 47,33 pkt
- 50–69 lat: 46,14 pkt
Młodzi wchodzą na rynek pewnie, świetnie operują technologią i szybko notują wzrosty pensji. Starsi Polacy często zostają bez kapitałowego bufora, skazani na niepewność jutra i mało optymistyczne prognozy emerytalne.
Choć czwarte miejsce w Europie cieszy i pokazuje ogromny skok cywilizacyjny oraz naszą niesamowitą zaradność, przed Polakami jeszcze długa droga. Z królów bieżącego budżetu musimy stać się mistrzami długoterminowego oszczędzania. Bez tego te 1,7% na szczycie finansowego spokoju długo się nie zmieni.
Napisz komentarz
Komentarze